Stadsraad Veere
  
Navigatie
Home
Wie zijn wij
Vergaderingen
Stadsheraut
Archief
Contact
Links
Actueel
Zie: www.stadspleinveere.nl

Veerse Schutterij
donderdag 2 juni 2011
 
De Historie

Langs het hele Kanaal door Walcheren staat om de honderd meter een kanonsloop met zijn monding in de grond. Het zijn voor het grootste deel voorlaadkanons uit de laat-Napoleontische tijd, gegoten in Luik. Bij de bouw van het kanaal zijn deze geplaatst om als meerpaal te kunnen dienen. In die tijd waren deze stukken scheepsgeschut net verouderd en zo hadden ze tenminste een nuttige bestemming. Daarvoor diende ze als bewapening van linieschepen en stonden, als zwaarste stukken, op het onderste dek. De tekening laat zien hoe ze gericht werden vlak voor het moment van afvuren.
Door de terugstoot bij het schot liepen de kanons naar achteren en werden door een dikke lijn gestopt. Dat maakte dat de loopmond binnenboord kwam zodat er geladen kon worden. Eerst wissen, dan kruit erin en een ronde gietijzeren kogel erin. Kruit op het zundgat en in de pan van het vuursteenslot en men was klaar voor het volgende schot. Een goed getrainde stuksbemanning kon tot drie schoten per minuut afvuren.
In de tweede helft van de negentiende eeuw kwamen echter achterladers in gebruik. Daarmee kon sneller geschoten worden en het probleem van de terugstoot werd door allerlei hydraulische reminrichtingen opgelost. De tijd van het zware voorlaadkanon was definitief voorbij. Ze waren alleen maar nuttig als meerpaal... Voorbij? Alleen maar nuttig als meerpaal? Daar denken we nu anders over.

Huidige tijd

Een zestal van die nutteloze lopen zijn uitgegraven omdat ze bij de bouw van het Marina parkeerterrein in de weg stonden. De Gemeente Veere, de Stichting Veere en uw Stadsraad zagen het nut ervan in en hebben zich over die lopen ontfermd. De Gemeente heeft toegezegd drie van die kanons op de wallen te willen plaatsen in het kader van het project 'Pad over de Wallen'. De plek die daarvoor gekozen is, is het lunet onder de molen. Dat is het uiteinde van de doodlopende wal dat met de kleine beer aan de zeedijk is verbonden. De plek is binnenkort met een Veerse trekschuit gemakkelijk te bereiken maar nu vergt het een eind omlopen. Daar is mooi ruimte voor de kanons en veel van de oude contouren van de vesting zijn er nog in de grond te vinden.
 

Als die drie kanons geplaatst zijn blijven er nog drie over en daarvan willen we er twee op het nieuw opgeworpen Ravelijn aan het einde van het nieuwe parkeerterrein opstellen.
Hiervoor zoeken we, Stichting en Stadsraad, naar sponsors om het stralen, de bestrating en de affuiten te betalen.
Want voor alle kanons moeten nog affuiten gemaakt worden.
De originele zijn in de negentiende eeuw waarschijnlijk gesloopt of als brandhout gebruikt. Als voorbeeld voor die affuiten, die correcter met ‘rolpaard’ aangeduid moeten worden, dient een exemplaar dat nu bij de sluis staat. Drie worden door de gemeente betaald, de kosten van de andere rolpaarden zullen door derden bij elkaar gesprokkeld moeten worden. Dat die daar eeuwige dankbaarheid mee verdienen mag duidelijk zijn en vereeuwiging door een leesbare plaat met naam van de gulle gever is natuurlijk ook leuk.
Voor er aan de beschikbare lopen geld besteed wordt moest eerst bekeken worden of ze het wel deden en of ze veilig waren. Ze zijn aan een nauwgezet visueel onderzoek onderworpen en op 19 mei hebben we bekeken of de zes lopen bruikbaar zijn voor het afgeven van saluutschoten. Met vijf van de zes is een aantal in druk oplopende schoten afgegeven om zeker te stellen dat ze werken. Nu u dit leest is dat voorbij en blijken vijf van de zes uitstekend voor saluutschoten geschikt te zijn. Bij de zesde is het zundgat helaas verstopt met een stukje hard staal. Er wordt nog gewerkt om dit euvel op te lossen maar het aanschieten ervan kon op die 19de mei niet plaatsvinden. Een aantal lopen wordt daarna ontdaan van roest en andere ongerechtigheden. Daarna worden ze van een zwarte verflaag voorzien en zijn ze klaar om op rolpaarden gelegd te worden. Offertes voor die rolpaarden zijn aangevraagd.
 
 
De toekomst

In de laatste week van mei wordt door de Gemeente een besluit genomen over de plaatsing van de eerste drie kanons op het lunet. Dat betekent dat ze gestraald worden, er bestrating wordt aangelegd, er rolpaarden worden gemaakt en dat ze geplaatst worden. Als het goed is allemaal op kosten van de gemeente. We hopen dat dit plan uitgevoerd wordt. Veere heeft dan een mooie saluut batterij op een plek die zich er prachtig voor leent.
Dan hebben we nog twee lopen over die geschikt zijn om mee te schieten. Ook die zullen schoongemaakt moeten worden, er zullen rolpaarden voor gemaakt moeten worden en een plaats om ze neer te zetten. De punt van het nieuw gevormde ravelijn aan het kanaal is daar uitstekend voor geschikt. De kanons staan er mooi in het zicht en bewaken de ander zeezijde van onze stad. Gezien het feit dat de drie op het lunet de noordkant bestrijken is dit een mooie aanvulling. Hiervoor zijn echter sponsoren nodig. Daar wordt door een aantal mensen hard aan gewerkt. We houden u op de hoogte, vooral als u zich aanmeldt voor de Schutterij!
 
Oprichting Veerse Schutterij

Oproep voor enthousiaste mensen die gezamenlijk de vereniging Veerse Schutters willen
vormen om met de kanons op de Veerse Wallen saluutschoten af te geven.
Het is de bedoeling op de Veerse wallen een aantal kanons te plaatsen en deze aan een op te richten Veerse Schutterij in gebruik en in onderhoud te geven.
Een dergelijke groep kan en mag dan bij allerlei gelegenheden met de kanons schieten.
Natuurlijk niet met scherp maar met saluutschoten.
Daarnaast moet er natuurlijk jaarlijks onderhoud aan de kanons worden uitgevoerd.
Lijkt u dit leuk, meldt u aan bij Jan Paul Loeff, 0118 501369 of jploeff@planet.nl.